O Mito da Caverna de Platón: Unha Análise Filosófica

O Mito da Caverna de Platón

Platón describiu un espazo cavernoso no cal se atopan un grupo de homes, prisioneiros desde o seu nacemento por cadeas que lles suxeitan o pescozo e as pernas, de forma que unicamente poden mirar cara á parede do fondo da caverna sen poder nunca virar a cabeza. Xusto detrás deles, atópase un muro cun corredor e, seguidamente e por orde de proximidade respecto dos homes, unha fogueira e a entrada da cova que dá ao exterior. Polo corredor do muro circulan homes portando todo tipo de obxectos cuxas sombras, grazas á iluminación da fogueira, proxéctanse na parede que os prisioneiros poden ver.

A Percepción da Realidade

Estes homes encadeados consideran como verdade as sombras dos obxectos. Debido ás circunstancias da súa prisión, áchanse condenados a tomar unicamente por certas todas e cada unha das sombras proxectadas, xa que non poden coñecer nada do que acontece ás súas costas.

O Proceso de Liberación e Coñecemento

A narración continúa contando o que ocorrería se un destes homes fose liberado e obrigado a volverse cara á luz da fogueira, contemplando, deste xeito, unha nova realidade:

• Realidade sensible: A causa e fundamento da primeira, composta só de aparencias.
• Mundo intelixible: A través dunha áspera e escarpada subida, o prisioneiro aprecia a realidade exterior (homes, árbores, lagos, astros, etc.).
• A Idea do Ben: O prisioneiro é obrigado a ver directamente o Sol, metáfora que encarna a idea de Ben.

O Regreso e o Destino do Filósofo

O mito acaba ao facer entrar, de novo, ao prisioneiro ao interior da caverna para "liberar" aos seus antigos compañeiros de cadeas, o que faría que estes risen del. O motivo da burla sería afirmar que os seus ollos estragáronse ao verse agora cegado polo paso da claridade do Sol á escuridade da cova.

Cando este prisioneiro tenta desatar e facer subir aos seus antigos compañeiros cara á luz, Platón dinos que estes son capaces de matalo e que o farán cando teñan a oportunidade. Con isto, entrevése unha alusión ao esforzo de Sócrates por axudar aos homes a chegar á verdade e ao seu fracaso ao ser condenado á morte.